Spłaciłeś pożyczkę wcześniej i myślisz, że temat zamknięty? Niekoniecznie – być może pożyczkodawca powinien oddać Ci część prowizji i opłat. To nie promocja, tylko prawo, które od wyroku „Lexitor" działa w pełnej krasie.
Co mówi ustawa
Ustawa o kredycie konsumenckim jest jasna: masz prawo w każdym czasie spłacić całość lub część kredytu przed terminem, a całkowity koszt kredytu obniża się wtedy o te koszty, które dotyczą okresu, o który skrócono czas obowiązywania umowy – chociażby poniosłeś je przed tą spłatą. Przy spłacie części kredytu regułę stosuje się odpowiednio, a po spłacie całości kredytodawca ma 14 dni na rozliczenie się z Tobą (art. 48, 49 i 52). Mówiąc po ludzku – płacisz za czas, przez który faktycznie korzystałeś z pieniędzy, a nie za cały okres z umowy.
Co zmienił wyrok „Lexitor"
Przez lata pożyczkodawcy twierdzili, że obniżeniu podlegają tylko koszty rozłożone w czasie, jak odsetki, a jednorazowa prowizja pobrana na starcie już nie. Tekst ustawy przesądza inaczej: obniżenie obejmuje koszty dotyczące skróconego okresu, chociażby konsument poniósł je przed spłatą (art. 49 ust. 1). Trybunał Sprawiedliwości UE w sprawie polskiej firmy Lexitor potwierdził tę wykładnię – obniżeniem objęte są wszystkie koszty, w tym prowizje i opłaty przygotowawcze, niezależnie od tego, kiedy je pobrano. Zasada dotyczy kredytu konsumenckiego; dla kredytów hipotecznych TSUE orzekł inaczej (wyrok C-555/21). Polskie sądy i Rzecznik Finansowy stosują tę wykładnię konsekwentnie.
